Unicum
Unicum

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen

Diabetes - behandeling en zorgprofessionals

Onderzoeken en controles

Diabetes en leefstijl

  

Waaruit bestaat de behandeling van diabetes mellitus type 2 in de huisartsenpraktijk? 
Voor mensen met diabetes mellitus type 2 is het belangrijk om regelmatig naar de huisartsenpraktijk te komen voor controle. Een paar werkdagen voor de afspraak gaat u naar het huisartsenlaboratorium voor bloedonderzoek en eventueel urineonderzoek. Tijdens de controles spreekt u met de huisarts, praktijkassistente, diabetesverpleegkundige of praktijkondersteuner. Aan de orde komt in elk geval:

  • hoe u zich voelt
  • wat er niet goed gaat of wat u lastig vindt
  • de vragen die u hebt over uw diabetes en wat er allemaal mee samenhangt
  • uw laboratoriumuitslag
  • of u verschijnselen hebt die op een te laag glucosegehalte kunnen wijzen (zoals honger, zweten, hartkloppingen, beven of verwardheid)
  • of u verschijnselen hebt die op een te hoog glucosegehalte kunnen wijzen (zoals veel dorst, veel plassen, moeheid)
  • vragen over voeding, gebruik van alcohol en rookgedrag
  • hoe het gaat met uw gewicht, met eten en bewegen
  • de eventuele medicijnen die u gebruikt of moet gaan gebruiken

Tijdens elke controle is er aandacht voor het glucosegehalte, wordt uw bloeddruk gemeten en uw gewicht bepaald. Een keer per jaar staan ook de volgende zaken op het programma:

  • het cholesterolgehalte
  • de werking van uw nieren.
  • hart en bloedvaten
  • het gevoel in uw voeten
  • de ogen: een keer in de twee jaar wordt er voorafgaand aan de controle een fundusfoto van uw ogen gemaakt via het huisartsenlaboratorium (indien nodig wordt deze controle door een oogarts verricht)

Wat doet de diëtist bij de behandeling van mijn diabetes? 
Voor mensen met diabetes is goed eten en een gezond gewicht ontzettend belangrijk. Het eerste voedingsadvies krijgt u meestal van de praktijkondersteuner in uw huisartsenpraktijk. Daarnaast kunt u een diëtist raadplegen. Dit is aan te raden voor mensen die insuline (gaan) gebruiken.

Diabetes en overgewicht
Veel mensen met diabetes type 2 hebben overgewicht. Een aantal kilo’s afvallen kan de glucosewaarden sterk verbeteren en kan voorkomen dat mensen tabletten of insuline moeten gaan gebruiken. Ook de cholesterolwaarde en bloeddruk verbeteren hierdoor vaak. Lukt het afvallen echt niet? Dan is het zaak om in elk geval niet verder aan te komen. Ook door gezond te eten kunt u klachten en complicaties bij diabetes voorkomen. U krijgt hierover adviezen volgens de voedingsrichtlijn diabetes, die in 2015 verschenen is. Hierin staat bijvoorbeeld dat het gezond is om vaak groenten, fruit, volkorenproducten, noten en peulvruchten te eten.

Persoonlijk voedingsadvies
Een persoonlijk voedingsadvies houdt rekening met uw eetpatroon, met de medicatie die u gebruikt en met hoeveel u beweegt. Ook wat u belangrijk vindt in het leven, zoals bijvoorbeeld uw geloof, samenzijn met familie of vrienden of hobby’s is belangrijk om te weten bij het opstellen van een voedingsadvies. Net als uw ervaringen met diëten en afvalpogingen in het verleden en wat daarin wel en niet lukte.

Wat is uw doel?
Bedenk vooral wat uw persoonlijke doel is. Dan kunt u samen met de praktijkondersteuner of diëtist een plan maken dat uw doel dichterbij brengt. Gezond eten en een gezond gewicht helpen problemen bij diabetes voorkomen. Hoe vaak iemand met diabetes naar een diëtist gaat, verschilt van persoon tot persoon.

Kosten en vergoedingen
Als u begeleiding krijgt van een diëtist, worden de eerste vier uren vergoed vanuit de ketenzorg die UNICUM organiseert. Wilt u meer uren begeleiding? Dan wordt uw zorgverzekering aangesproken. Wat vergoed wordt en wat u zelf betaalt, verschilt per zorgverzekering.

Klik hier voor een overzicht van diëtisten

Wat doet de pedicure bij de behandeling van mijn diabetes?
Voor mensen met diabetes is het van belang om hun voeten goed te verzorgen. De voeten zijn extra kwetsbaar door de diabetes. Door ze goed te verzorgen kunt u voetproblemen of zelfs amputaties voorkomen. U houdt uw voeten in goede conditie door ze elke dag te wassen en goed af te drogen. Kijk uw voeten dagelijks na op wondjes en neem contact op met de huisarts als deze niet snel genezen. Draag goede schoenen.

Ondersteuning door de pedicure
Een in diabetes gespecialiseerde pedicure kan u helpen bij de verzorging van uw voeten. Naast het verzorgen van uw voeten kan een pedicure advies op maat geven over het thuis verzorgen van uw voeten en het kiezen van goede schoenen. Ook kan de pedicure problemen signaleren en u tijdig doorverwijzen naar de huisarts, specialist of podotherapeut.

Kosten en vergoedingen
Voetzorg wordt niet vergoed vanuit de ketenzorg die UNICUM organiseert. Of uw zorgverzekering de kosten van de pedicure vergoedt, is onder andere afhankelijk van de beoordeling (Simm’s Classificatie en Zorgprofiel) die de praktijkondersteuner uw voeten geeft tijdens de voetcontrole. Lijkt u in aanmerking te komen voor vergoeding van de kosten van de pedicure? Dan wordt u eerst verwezen naar een podotherapeut voor een definitief oordeel. Dit is landelijk zo bepaald.

Klik hier voor een overzicht van in diabetes gespecialiseerde pedicures

Wat doet de podotherapeut bij de behandeling van mijn diabetes?
De voeten van diabetespatiënten zijn extra kwetsbaar. De podotherapeut kan u behandelen als er problemen zijn ontstaan. Denk aan een verminderd gevoel in de voeten, overmatige eeltvorming , of een verminderde doorbloeding. Hij kan u helpen om voetklachten te verminderen en verdere complicaties te voorkomen.

Behandeling
De podotherapeut kan hulpmiddelen aanmeten, bijvoorbeeld om een verkeerde stand van de voet of kromme tenen te corrigeren, eelt weghalen en schoenadvies geven. Verder kan hij helpen bij het verzorgen van een wond op de voet. Daarbij kan hij tijdelijke hulpmiddelen gebruiken om het genezingsproces van een wond te bevorderen. Denk bijvoorbeeld aan een drukverdelend verband.

Kosten en vergoedingen
Voor een afspraak met de podotherapeut hebt u in sommige gevallen een verwijzing van uw huisarts nodig. Vraag dit na bij uw huisarts. Voetzorg is geen onderdeel van de ketenzorg die UNICUM organiseert. Dat betekent dat u voor de gemaakte kosten uw zorgverzekering moet aanspreken. Wat eventueel vergoed wordt, verschilt per zorgverzekering.

Wat doet de internist bij de behandeling van mijn diabetes?
De huisarts verwijst mensen met diabetes soms door naar een internist. Dat gebeurt als er problemen ontstaan door de ziekte of de behandeling ervan, die niet in de huisartsenpraktijk kunnen worden opgelost. Als uw nieren bijvoorbeeld niet goed werken. Of als u een te hoge bloeddruk hebt, terwijl u wel de juiste medicatie gebruikt. In dit soort gevallen kan de huisarts u doorverwijzen.

Overname van (een deel van) de behandeling
Een internist is een arts die zich heeft gespecialiseerd in de inwendige organen, dus de binnenkant van een mens. Deze specialist behandelt mensen met uiteenlopende aandoeningen (waaronder ook mensen met diabetes mellitus) en risicofactoren, zoals een te hoge bloeddruk en te hoog cholesterol. De internist richt zich na verwijzing op de verwijsvraag van de huisarts. Dat kan betekenen dat hij tijdelijk alleen de behandeling van bijvoorbeeld de bloeddruk overneemt, of dat hij de diabetesbehandeling als geheel overneemt. Voor een afspraak met een internist heeft u een verwijzing van de huisarts nodig.

Wat doet de oogarts bij de behandeling van mijn diabetes?
Het is van belang dat mensen met diabetes regelmatig laten controleren of hun netvlies geen beschadigingen heeft. Netvliesschade kan ongemerkt beginnen en in een ernstig stadium tot slechtziendheid of zelfs blindheid leiden. Beginnende schade is echter goed op te sporen en te behandelen. Zo kunt u verdere achteruitgang voorkomen. Daarom krijgt u van uw huisarts een oproep krijgen om eenmaal per twee jaar een netvliesfoto te laten maken.

Verwijzing naar de oogarts
Is er sprake van beginnende schade? Dan verwijst de huisarts u naar de oogarts. Hij beoordeelt of het nodig is om uw ogen te behandelen. Er zijn steeds meer behandelmogelijkheden, denk bijvoorbeeld aan lasertherapie of injecties met ontstekingsremmers.

Hoe houden de zorgprofessionals die bij mijn behandeling betrokken zijn elkaar op de hoogte?
Pedicuren, podotherapeuten en diëtisten houden uw huisarts op de hoogte met rapportages. Zo weet uw huisarts altijd welke behandelingen en adviezen u hebt gekregen en voor welke zaken extra aandacht nodig is. Specialisten en huisartsen houden elkaar op de hoogte via brieven over uw behandeling, onderzoeken en uitslagen, specifieke aandachtspunten en persoonlijke doelen.

Waarom is het voetonderzoek zo belangrijk? 
De voeten van diabetespatiënten zijn extra kwetsbaar. De doorbloeding in benen en voeten kan achteruit gaan, het gevoel in de voeten kan verminderen of uitvallen en de voeten kunnen van stand veranderen. Het is belangrijk dat de praktijkondersteuner of huisarts uw voeten minstens één keer per jaar onderzoekt.

Door uw voeten zelf goed te verzorgen kunt u voetproblemen of zelfs amputaties voorkomen. U houdt uw voeten in goede conditie door ze elke dag te wassen en goed af te drogen. Kijk uw voeten dagelijks na op wondjes en neem contact op met de huisarts als deze niet snel genezen. Draag goede schoenen. Een in diabetes gespecialiseerde pedicure kan u ondersteunen bij de verzorging van uw voeten.

Waarom moeten mijn ogen gecontroleerd worden?
Het is van belang dat mensen met diabetes regelmatig laten controleren of hun netvlies geen beschadigingen heeft. Netvliesschade kan ongemerkt beginnen en het kan in een ernstig stadium tot slechtziendheid of zelfs blindheid leiden. Beginnende schade is echter goed op te sporen en te behandelen. Zo kunt u verdere achteruitgang voorkomen. Daarom krijgt u van uw huisarts een oproep krijgen om eenmaal per twee jaar een netvliesfoto te laten maken.

Verwijzing naar de oogarts
Is er sprake van beginnende schade? Dan verwijst de huisarts u naar de oogarts. Hij beoordeelt of het nodig is om uw ogen te behandelen. Er zijn steeds meer behandelmogelijkheden, denk bijvoorbeeld aan lasertherapie of injecties met ontstekingsremmers.

Wat wordt er allemaal in het bloed en de urine nagekeken?
De controle richt zich op het meten van bloedglucose, cholesterol, natrium en kalium, leverfunctie, nierfunctie en eiwit in de urine. Ook wordt nagekeken of er sprake is van een blaasontsteking. In sommige gevallen wordt ook de schildklierfunctie gemeten. Andere metingen gebeuren alleen in overleg met de huisarts.

Waarom moet ik de pedicure zelf betalen?
Voetzorg wordt niet vergoed vanuit de ketenzorg die UNICUM organiseert. Of uw zorgverzekering de kosten van de pedicure vergoedt, is onder andere afhankelijk van de beoordeling (Simm’s Classificatie en Zorgprofiel) die de praktijkondersteuner uw voeten geeft tijdens de voetcontrole. Lijkt u in aanmerking te komen voor vergoeding van de kosten van de pedicure? Dan wordt u eerst verwezen naar een podotherapeut voor een definitief oordeel. Dit is landelijk zo bepaald.

Welke maatregelen moet ik treffen als ik op vakantie ga, om problemen met mijn diabetes te voorkomen?
Een goede voorbereiding op uw reis is belangrijk. Regel tijdig uw verzekeringen en vaccinaties. Controleer of de medicijnen die u gebruikt op uw vakantiebestemming verkrijgbaar zijn en vraag na wat de naam van deze middelen in het betreffende land zijn. Neem een noodrecept mee en eventueel glucagon als u insuline gebruikt. Neem ruim voldoende medicatie en materialen mee. Gebruikt u insuline? Maak voordat u op vakantie gaat een afspraak met uw praktijkondersteuner om zaken te regelen, zoals een douaneverklaring en een eventueel reisschema voor uw medicatie indien u naar een andere tijdszone reist. Neem insuline (in een koeltas) en zelfcontrolemateriaal mee in uw handbagage als u gaat vliegen, want insuline bevriest in het laadruim.

Persoonlijk advies
Op vakantie is er veel anders dan thuis. Denk aan het weer, het eten en de tijden waarop u eet. U hebt wellicht een ander dagprogramma en beweegt misschien meer of minder. Bespreek met uw huisarts of praktijkondersteuner waar u rekening mee moet houden en wat u eventueel moet aanpassen in medicatie, voeding of activiteiten. Neem contact op met uw huisarts voor een persoonlijk advies.

Waarom is bewegen goed als je diabetes hebt?
Door regelmatig te bewegen krijgt u niet alleen een betere conditie, maar wordt uw lichaam ook gevoeliger voor de werking van insuline. Daardoor werkt de aanwezige insuline beter en kan uw medicijngebruik soms omlaag. Door goed te bewegen, stimuleert u de bloedsomloop en hiermee kunt u problemen bij diabetes voorkomen of uitstellen. Uw huisarts of praktijkondersteuner kan u goede adviezen geven over gezond bewegen.

Een halfuur bewegen per dag heeft al effect
Een halfuur lichaamsbeweging per dag zorgt al voor een betere conditie. Zo heeft beweging een gunstig effect op de bloeddruk en uw gewicht. Het verkleint de kans op hart- en vaatziekten en het maakt uw spieren en botten sterker. Bovendien zorgt bewegen ervoor dat u zich fitter voelt. U krijgt er positieve energie van, waardoor u lekkerder in uw vel zit. Daardoor voelt u zich gesterkt in het omgaan met uw ziekte. Bewegen in groepsverband kan daarbij ook helpen.

Waarom is het belangrijk om te stoppen met roken als je diabetes hebt?
Stoppen met roken is altijd verstandig, maar helemaal als u diabetes hebt. Diabetes vergroot het risico op het ontstaan van hart en vaatziekten, zenuwproblemen, voet, oog en nierproblemen. Roken versterkt dit risico ernstig. Door te stoppen met roken, kunt u veel klachten en problemen voorkomen of uitstellen. Stoppen met roken is daarom het beste besluit dat u kunt nemen. U hebt niet gekozen voor diabetes, maar u kunt wel de keuze maken om niet meer te roken. Is dat moeilijk? Uw huisarts kan u hierbij ondersteunen.

Andere voordelen die stoppen met roken oplevert:

  • zodra u stopt met roken, verbetert uw gezondheid: de bloeddruk daalt, het cholesterolgehalte verbetert, de kans op complicaties door hartvaatziekten daalt en uw risico op kanker daalt
  • uw conditie wordt beter
  • u slaapt beter
  • u bent blij dat u van de afhankelijkheid af bent
  • uw huid wordt mooier
  • de lage krakende stem, die sommige rokers hebben, zal bijtrekken
  • het scheelt enorm veel geld

Ik ben moslim. Hoe kom ik de ramadan goed door met mijn diabetes?
Meedoen aan de ramadan is voor de meeste mensen met diabetes mellitus type 2 wel mogelijk. Soms kan het vasten voor mensen met diabetes risico’s en problemen met zich meebrengen. Begin dus nooit met vasten zonder advies van uw behandelaar te vragen. Vertel zelf tijdig dat u wilt vasten en wacht niet totdat de arts hiernaar vraagt. Hij of zij denkt graag met u mee en kan u een advies geven dat past bij uw situatie. De behandelaar kijkt naar uw gezondheid, de medicijnen die u gebruikt en de eventuele risico’s. Op basis daarvan zal de arts u adviseren om wel of niet te vasten. Maak een afspraak met uw praktijkondersteuner vóór en na de ramadan om uw medicatieschema aan te passen. Hiermee voorkomt u klachten en gezondheidsproblemen. Ook krijgt u uitleg over wanneer u contact op moet nemen met de huisartsenpraktijk.

Het is van belang te weten dat u volgens het geloof niet hoeft te vasten. Als de gezondheidsrisico’s te groot zijn, kan u vrijgesteld worden van het vasten.

Special over OPEN
Stap voor stap op weg naar digitale openstelling van het medisch dossier. UNICUM maakte een special over OPEN speciaal voor huisartsen en praktijkmedewerkers. Met info over de eerste actiepunten, scholing, financiële tegemoetkoming en antwoord op FAQ's.
Positieve Gezondheid op uw wachtkamerscherm
Na de animatie voor zorgprofessionals over Positieve Gezondheid is er nu ook een filmpje speciaal gericht op patiënten. Het filmpje legt op een leuke en eenvoudige manier uit wat Positieve Gezondheid is en hoe je gesprekstool ‘het spinnenweb’ daarbij kunt gebruiken.
Update risicostratificatietraject
Het is hoog tijd voor een update over het risicostratificatietraject waaraan UNICUM deelneemt. Want er zijn stappen gezet in de validering van de tool die door data-analyse risicogroepen in beeld brengt. Daarnaast wordt onderzocht hoe deze tool straks het beste ingezet kan worden in de praktijk.
Regionaal longformularium: nieuwe keuzehulp
Een essentieel deel van de behandeling van mensen met astma en COPD bestaat uit inhalatiemedicatie. Juist op dat punt valt nog veel winst te behalen. Want het aanbod van inhalatoren is groot en onoverzichtelijk en veel patiënten gebruiken hun inhalator(en) niet op de juiste manier. Het Transmuraal Longformularium regio Utrecht moet hier verbetering in brengen.
Bekend gezicht, nieuwe functie
Mieke Walda is sinds 1 september 2019 manager O&I bij UNICUM. De komende tijd helpt zij huisartsen bij het versterken en opzetten van lokale, multidisciplinaire netwerken in hun gemeente. Een groot deel van de beschikbare O&I gelden wordt hiervoor ingezet. Waarom we hierin investeren en hoe we dat gaan doen? Lees verder...
Kom ook naar het UNICUM Symposium!
Unicum organiseert op 3 oktober het symposium 'Samenwerken = samen doen' voor alle zorgprofessionals. Netwerkvorming en multidisciplinaire samenwerking staan centraal. Een prachtig inhoudelijk programma op een mooie locatie in Bunnik. Kom ook!
Nieuw: Handreiking voeding + stroomschema
Over voeding wordt ontzettend veel gezegd en geschreven, zowel door ervaringsdeskundigen als door wetenschappers. De inzichten en meningen verschillen en veranderen ook met de tijd. De nieuwe UNICUM Handreiking gezonde voeding en dieetadvies en het bijbehorende stroomschema geven een houvast bij het adviseren en begeleiden van uw patiënten.
Animatie spinnenweb positieve gezondheid
Wilt u ook met positieve gezondheid aan de slag in uw praktijk? Dat kan eenvoudig met gesprekstool 'het spinnenweb'. Een korte animatie toont hoe dit werkt en huisarts Brenda Ott vertelt over haar ervaringen in de praktijk.